Reumatoïde artritis: oorzaken en behandeling
Reumatoïde artritis: oorzaken, symptomen en behandeling
Bij reumatoïde artritis ontstaan pijnlijke ontstekingen in je gewrichten, vaak ter hoogte van je handen, polsen, voeten of enkels. Maar wat is reumatoïde artritis precies, hoe herken je de symptomen en welke behandelingen zijn mogelijk? Je leest het in dit artikel.
Wat is reuma en wat betekent reumatoïde artritis?
Reumatoïde artritis wordt in de volksmond vaak reuma genoemd. Dat beeld klopt niet helemaal. Reuma is een verzamelnaam voor meer dan honderd verschillende aandoeningen die gepaard gaan met pijn, stijfheid en ontstekingen. Reumatoïde artritis is daar één specifiek voorbeeld van.
Reumatoïde artritis is een auto-immuunziekte. Dat betekent dat het afweersysteem zich tegen het eigen lichaam keert. In plaats van bacteriën of virussen aan te vallen, veroorzaakt het ontstekingen in de gewrichten. Het gevolg: pijn, zwelling en stijfheid. Wanneer deze reacties aanhouden, kan dit op termijn leiden tot blijvende schade aan het gewricht.
Bovendien verhoogt reumatoïde artritis het risico op hart- en vaatziekten. Regelmatige medische opvolging blijft daarom belangrijk, ook wanneer de ongemakken onder controle zijn.
Wat is de oorzaak van reumatoïde artritis?
De precieze oorzaak van reumatoïde artritis is nog niet volledig bekend. Wel is duidelijk dat de aandoening het gevolg is van meerdere factoren. Erfelijke aanleg speelt bijvoorbeeld een rol. Wanneer de ziekte vaak voorkomt binnen de familie, neemt de kans toe om zelf reumatoïde artritis te ontwikkelen. Bovendien verhoogt roken het risico. Roken kan ook leiden tot ergere verschijnselen en de werking van medicijnen verminderen.
Wat zijn de symptomen van reumatoïde artritis?
Typische signalen zijn:
- Pijn en zwelling van de gewrichten
- Stijve gewrichten
- Ochtendstijfheid die langer dan dertig minuten aanhoudt
- Stijfheid na rust, bijvoorbeeld na zitten of slapen
- Verminderde beweeglijkheid van gewrichten
- Aanhoudende vermoeidheid en een algemeen ziek gevoel
Andere klachten zijn:
- Ontstekingen van pezen
- Onbedoeld gewicht verliezen
- Lichte koorts
- Slecht slapen door de pijn
Kenmerkend voor reumatoïde artritis is dat de symptomen meestal symmetrisch optreden. Heb je bijvoorbeeld last van je rechterhand, dan treden de klachten vaak ook op in de andere hand.
In het begin zijn de signalen soms vaag en moeilijk te plaatsen. Daardoor blijven beginnende reuma symptomen gemakkelijk onder de radar. De kleine gewrichten van de handen en polsen zijn vaak als eerste aangedaan. Reuma in de vingers kan zich uiten door pijn bij alledaagse handelingen zoals knijpen, schrijven of het openen van potjes. De gewrichten kunnen warm aanvoelen en gezwollen zijn. Als dit lang aanhoudt of niet genoeg behandeld wordt, kan reuma in de hand leiden tot veranderingen in de stand van de vingers of verminderde grijpkracht.
Hoe stelt een arts reumatoïde artritis vast?
Bij een vermoeden zal de arts eerst luisteren naar de klachten en de gewrichten onderzoeken. Soms volgt een aanvullend bloedonderzoek om bepaalde afweerstoffen op te sporen. Deze resultaten kunnen de diagnose ondersteunen, maar zijn niet altijd doorslaggevend. Blijven de ongemakken aanhouden of is het vermoeden van reumatoïde artritis sterk, dan verwijst de dokter meestal door naar een reumatoloog.
Bij sommige mensen blijven de klachten lange tijd op de achtergrond, terwijl anderen last hebben van opstoten. Door de vooruitgang van de behandelmogelijkheden kunnen veel mensen vandaag hun dagelijkse activiteiten blijven uitvoeren. Een vroege diagnose, regelmatige opvolging en behandeling op maat kunnen het verschil maken.
Hoe ziet de behandeling van reuma (reumatoïde artritis) eruit?
Bij de behandeling van reuma richt men zich op het remmen van ontstekingen, het verminderen van pijn en het voorkomen van verdere schade aan de gewrichten. Hiervoor zijn verschillende behandelingen mogelijk:
- Medicatie
Bij reumatoïde artritis schrijft de arts vaak DMARD’s (Disease-Modifying Anti-Rheumatic Drug) voor. Deze geneesmiddelen remmen het ontstekingsproces en beschermen de gewrichten op lange termijn. Omdat deze medicatie traag werkt, wordt in het begin soms tijdelijk cortisone voorgeschreven. Daarnaast kunnen pijnstillers zoals paracetamol of ontstekingsremmers extra verlichting bieden. - Beweging en therapie
Beweging blijft belangrijk, ook wanneer de gewrichten pijnlijk of stijf zijn. Door aangepaste beweging blijven de gewrichten soepel en worden de spieren sterker. Fysiotherapie, ergotherapie of handtherapie kunnen hierbij ondersteuning bieden. - Levensstijl
Stoppen met roken, gezond eten en voldoende bewegen kunnen de ontstekingen verminderen en de behandeling versterken.
Conclusie
Reumatoïde artritis is een vorm van reuma waarbij het immuunsysteem ontstekingen veroorzaakt in de gewrichten. Hierbij worden vooral de handen, vingers, voeten, tenen, polsen en enkels getroffen. Door alert te zijn op de eerste tekenen en op tijd te beginnen met de behandeling, kan blijvende schade aan de gewrichten beperkt blijven. Houden pijn, stijfheid of zwelling aan? Dan is het verstandig om dit met je arts te bespreken.
