ADHD bij volwassenen: 7 vragen beantwoord

12 februari 2026

ADHD bij volwassenen: 7 vragen beantwoord

ADHD wordt vaak gezien als een aandoening die vooral bij kinderen voorkomt. Toch blijkt in de praktijk dat ADHD bij volwassenen allesbehalve zeldzaam is. Bij veel mensen valt pas jaren later de puzzel in elkaar: waarom ze zich al vanaf jonge leeftijd anders voelen, waarom prikkels sneller binnenkomen of waarom ze moeite hebben met focus en structuur. In dit artikel gaan we dieper in op wat ADHD is, hoe het zich uit bij volwassenen en welke stappen mogelijk zijn.

1. Wat is ADHD?

ADHD staat voor Attention Deficit Hyperactivity Disorder. Het is een neurobiologische ontwikkelingsstoornis waarbij bepaalde hersenprocessen anders functioneren. Vooral de samenwerking tussen aandacht vasthouden, impulsen remmen en het overzicht bewaren verloopt minder vlot.

Hoewel ADHD vaak al begint in de kindertijd, betekent dit niet dat de klachten vanzelf verdwijnen. Bij veel mensen blijven ze bestaan, alleen vaak in een andere vorm. Waar kinderen vooral fysiek druk kunnen zijn, uit ADHD zich bij volwassenen vaker als innerlijke onrust: een hoofd dat nooit echt stilvalt.

2. Wat zijn de ADHD symptomen bij volwassenen?

Typische symptomen van ADHD bij volwassenen zijn onder meer:

snel de aandacht verliezen en moeite hebben met concentratie
problemen met structuur aanbrengen, organiseren en taken afronden
impulsief reageren of beslissingen nemen
een voortdurend gevoel van innerlijke onrust of gejaagdheid
moeilijk kunnen ontspannen en doorslapen
sterke stemmingswisselingen en prikkelbaarheid

De klachten verschillen sterk per persoon. De ene volwassene ervaart vooral aandachtsproblemen, terwijl bij een ander impulsiviteit en onrust nadrukkelijker aanwezig zijn.

3. Waarom wordt ADHD bij vrouwen meestal laat herkend?

Bij vrouwen blijft ADHD opvallend vaak lange tijd onder de radar. Dat komt niet doordat er geen klachten zijn, maar omdat ze zich anders uiten. Veel vrouwen leren al vroeg om hun moeilijkheden te compenseren door zich extra aan te passen. Ze leggen de lat hoog, werken harder dan nodig of proberen alles strak te controleren. Naar buiten toe lijkt alles onder controle, terwijl het innerlijk steeds meer energie kost.

Hierbij spelen veranderingen in de hormonen een duidelijke rol. Het vrouwelijke hormoon oestrogeen beïnvloedt de werking van dopamine en serotonine. Deze neurotransmitters zijn cruciaal voor focus, motivatie en emotionele stabiliteit. Wanneer de oestrogeenspiegels schommelen - zoals tijdens de week voor de menstruatie, maar ook in de (peri)menopauze - kunnen bestaande ADHD-symptomen tijdelijk sterker worden. Klachten zoals concentratieverlies, piekeren en emotionele overbelasting komen dan vaker voor.

4. Wat is de oorzaak van ADHD?

Helaas bestaat er geen eenvoudig antwoord. Wel is duidelijk dat erfelijkheid een belangrijke factor vormt. ADHD komt vaak voor bij meerdere leden van dezelfde familie. Die genetische aanleg werkt samen met invloeden uit de omgeving en de ontwikkeling van het brein.
Op biologisch niveau hangt ADHD samen met de werking van neurotransmitters zoals dopamine en noradrenaline. Wanneer hun werking verstoord is, wordt het lastiger om prikkels te filteren, focus vast te houden en impulsen onder controle te houden.

5. Kun je je als volwassene laten testen op ADHD?

Een ADHD-test kan helpen om eerste inzichten te krijgen. Zo’n vragenlijst geeft geen diagnose, maar kan wel helpen om patronen te herkennen.
Voor een officiële beoordeling is altijd een professioneel traject nodig. De ADHD-diagnose bij volwassenen wordt gesteld door een gespecialiseerde zorgverlener en omvat een brede evaluatie. Daarbij wordt onder meer gekeken naar:
klachten nu en in de jeugd
invloed op werk, relaties en dagelijks leven
eventuele andere psychische klachten
Hoewel een ADHD-diagnose confronterend kan zijn, biedt het ook een kader om jezelf beter te begrijpen en helpt het om eerdere ervaringen in een ander licht te zien.

6. Welke rol kan medicatie bieden bij ADHD?

De behandeling van ADHD bestaat vaak uit meerdere pijlers, waarbij begeleiding en medicatie elkaar kunnen aanvullen. ADHD-medicatie geneest de aandoening niet, maar kan wel helpen om bepaalde klachten te verminderen.
Binnen de medicatie bij ADHD wordt meestal onderscheid gemaakt tussen twee groepen:
stimulerende middelen, zoals methylfenidaat en dexamfetamine
niet-stimulerende middelen, waaronder atomoxetine
Deze middelen beïnvloeden de beschikbaarheid van dopamine en noradrenaline in de hersenen. Het doel? Meer rust, betere focus en minder impulsiviteit. Let op: medicatie heeft niet bij iedereen hetzelfde effect en bijwerkingen zijn mogelijk. Laat je daarom altijd medisch begeleiden.

7. Hoe kun je zelf omgaan met ADHD als volwassene?

Naast medicatie zijn er ook tal van andere manieren die in het dagelijks leven kunnen helpen. Enkele voorbeelden:
vaste routines en een zo duidelijk mogelijke dagindeling
grote taken opdelen in kleine, haalbare stappen
werken met hulpmiddelen zoals agenda’s, to-dolijsten en reminders
voldoende slaap, pauzes en herstelmomenten
begeleiding door een coach of therapeut
Daarnaast hebben volwassenen met ADHD uitgesproken talenten, zoals creatief denken, snel verbanden leggen en een groot enthousiasme. Door inzicht te krijgen in hoe je brein werkt, kun je leren die kwaliteiten doelgericht in te zetten.

Conclusie

ADHD ontstaat doordat het brein prikkels en informatie anders verwerkt dan gemiddeld. Bij volwassenen met ADHD kost concentreren en structuur aanbrengen meer moeite. Ook is er geregeld sprake van impulsief reageren of een voortdurende innerlijke onrust. Dat kan een duidelijke impact hebben op werk en relaties. Begrijpen wat ADHD inhoudt en hoe de klachten zich kunnen uiten, is al een eerste belangrijke stap. Heb je een vermoeden dat ADHD een rol speelt? Dan kan je terecht bij een gespecialiseerde zorgverlener, die via een uitgebreid onderzoek beoordeelt of er sprake is van ADHD.